Wieke Terpstra

Op zondag 30 maart 2025 bezochten we op het eiland Teshima het paviljoen van de Franse Christian Boltanski (Parijs, 1944-2021) met Les Archives du Coeur. In 2008 presenteerde hij dit werk voor het eerst in Parijs, met zijn eigen hartslag. Sindsdien zijn er opnamen van hartslagen van bezoekers uit de hele wereld toegevoegd. Aan het werk ligt het menselijk verlangen ten grondslag, om een teken achter te laten wat ‘bewijst dat men leefde’. In 2010 werd Les Archives du Coeur gerealiseerd in Japan, op Teshima, in drie ruimtes: In de Hartenzaal bevindt zich een installatie: een pikdonkere ruimte met kleine spiegels aan de wand, waar een luide hartslag klinkt en een gloeilamp midden in de ruimte aan- en uit flikkert op het ritme van de hartslag, elke 40 seconden een nieuwe. In een kleine opnamestudio kunnen bezoekers hun eigen hartslag opnemen. Deze wordt toegevoegd aan het archief en daarmee onderdeel van het werk. In een luisterruimte kunnen bezoekers met behulp van een computer-database de opnamen doorzoeken en beluisteren. Wij lieten onze hartslag opnemen! In de studio werd een hoge kwaliteit geluidsopname van onze hartslagen gemaakt, met een op een stethoscoop gemonteerde microfoon. Deze werden op cd gebrand. We ontvingen een mooi doosje met de cd, een boekje met toelichting en een certificaat met onze naam en het nummer van de plek die we innemen in het archief; ik ben nr. 59044. Vanaf dat moment was onze hartslag onderdeel van ‘het Archives du Cœur’ van Boltanski. Thuisgekomen dreunde dit werk in mij door. Bij mijn afstuderen van de KABK in 1997, maakte een kloppend hart deel uit van mijn eindexamenexpositie. Het hart droeg bij aan de zeer positieve beoordeling, met daaraan een prijs verbonden, van de commissie van Stroom die het eindexamen bezocht. In hun tekst wordt dat zo beschreven: ‘Het was vooral het hart, waarvan u het kloppen ook voelbaar maakte in andere delen van het gebouw, dat werd gezien als een zelfbewuste monumentale presentatie’. Bij mijn expositie ‘Me and Japan’ in G a l e r i e 44 wilde ik die hartslag van Teshima meenemen. Met dank aan Christian Boltanski maakte ik ‘Me and Boltanski on Teshima’ (2025).

私と日本 'Me and Japan' staat er op de no-re-n. (Spreek je uit als 'Watashi to Nihon'). Deze hing ik voor de entree van G a l e r i e 44.

De grote tekening is voor deze locatie gemaakt met Oost Indische Inkt (afm.1.50x3.50 cm). Het werk is beïnvloed door het boek van de celbioloog Bruce Lipton, dat ik tijdens het tekenen aan het lezen was. Hij beschrijft in 'de biologie van de overtuiging' dat niet de genen ons gedrag bepalen. Ze worden aan en uit gezet door externe factoren en worden getriggerd door onze waarnemingen en gedachten.

Het beeld, 'vrouw met wapperend haar', reed in februari 2020 mee op een karretje op de grote achtbaan van Oscar Peters: 'The Savage' Electriciteitsfabriek

van links naar rechts: Kleine schoorsteen / Dunne schoorsteen / Dunne schoorsteen met stookhok / Grote schoorsteen met stookhok / Rokende Schoorsteen / Rokende Schoorsteen op pootjes

De Zittende Mens. Het beeld wordt 'overspoeld' door de beroemde zwart-wit filmbeelden van de Watersnoodramp in Zeeland, 1953. Een bewerking van beelden uit het Polygoon-journaal van februari 1953, inclusief de stem van Philip Bloemendaal. Een herinnering aan de geschiedenis, maar tegelijk een verwijzing naar de toekomst.

Ontroering is een raar ding...onbestuurbaar. Onlangs ontdekte ik dat ik het formaat staal waar ik mee las, van hetzelfde formaat is als de standaardmaat die Meccano hanteerde. Meccano roept herinneringen op aan de kisten met de verzameling staafjes, plaatjes, boutjes, schroefjes en andere verbindingsonderdelen. De kisten werden door mijn vader gemaakt... In een flits kwamen mijn werk en het oude speelgoed bij elkaar. Ik werkte aan een huis met etages en ik zou er een lift in kunnen maken! Na twee dagen met mislukte experimenten, vond ik de oplossing 's nachts. Ik heb niet wakker gelegen, misschien droomde ik de oplossing? 's Ochtends wist ik hoe de lift langs een geleider omhoog getakeld moest worden. Met het rode (!) wieltje en ook het oude rode touwtje uit de Meccanokist van Heit...! Toen het werkte was ik zó opgewonden. Blij dat het lukte, verdrietig dat mijn vader het niet kan zien en vrolijk om het onhandige gepiep dat de lift maakt. Mensen kunnen zoveel, technisch is er zoveel mogelijk, we zijn verwend en vinden het gewoon. Maar als je zelf iets maakt, besef je echt hoe bijzonder en hoe knap het is. Dan sta je anders in de wereld. Ook die emotie voelde ik toen mijn 'Huis met lift' af was, grote bewondering en ontzag voor de makers van onze wereld!

De sensatie van lassen is dat je alles kan maken. Je verbindt twee stalen delen en het zit vast, het kan alle kanten op. Nadat ik een aantal dieren heb gemaakt (tweemaal een grote leeuw en een groot paard), maakte ik een mens. Bij de keuze van de houding van de mens, stuitte ik op het probleem dat een staande mens van betonstaal een wankel beeld zou opleveren en besloot om er een liggende mens van te maken. Het klopte inhoudelijk bij het beeld dat ik zocht, een kwetsbare figuur. De mens ligt in een foetushouding, beschermt zichzelf en of het een man of vrouw is blijft open. Het werk is verkocht aan een echtpaar dat kunst verzamelt en kreeg een mooie plek bij hun zelfontworpen woning. Toen ik naar aanleiding van deze gelaste mens ging tekenen, kreeg ik een hernieuwd inzicht. Ik kon namelijk tekenen wat ik wilde. De getekende mens kan wel gewoon staan, kan vliegen, kan zich verdubbelen. Ik geniet van de vrijheid die ik bij het tekenen ervaar.

De 'Staande Vrouw' kreeg een plek bij de voormalige Werkplaats van Kees Boeke in Bilthoven. Rita Heijmans (componist en eigenaar van 'De Grunerie') organiseert daar culturele evenementen.

gelast dun betonijzer op basis van de plattegrond van de woning

Nadat ik een aantal dieren heb gemaakt (tweemaal een grote leeuw en een groot paard), maakte ik een mens. Bij de keuze van de houding van de mens, stuitte ik op het probleem dat een staande mens van betonstaal een wankel beeld zou opleveren en besloot om er een liggende mens van te maken. Het klopte inhoudelijk bij het beeld dat ik zocht, een kwetsbare figuur. De mens ligt in een foetushouding, beschermt zichzelf en of het een man of vrouw is blijft open. Het werk is verkocht aan een echtpaar dat kunst verzamelt en kreeg een mooie plek bij hun zelfontworpen woning.

Het paard en de boten vormen met elkaar de 'Kracht de Hoge Burgh', een installatie voor de Kunstschouw 2013 in Burgh Haamstede

Eerder bouwde ik een grote Leeuw van wilgentakken. Ik bouwde opnieuw een leeuw, maar deze staat op, in aanval óf verdediging en hij is duurzaam. Gelast van staven betonijzer (8.mm) , mijn eerste grote laswerk.

Eerste tent voor een grote installatie die in samenwerking met de componist André Douw wordt ontwikkeld (realisatie in 2008)

Een vergankelijke bank voor de tuin van de Haagsche Kunstkring

Animatie van dagboektekeningen, maart 2025. 'Me and Japan' is het werk dat ik - onvermijdelijk!- maakte na mijn onvergetelijke reis door Japan. Een presentatie van het dagboek dat ik tijdens de reis maakte.